H Μητέρα των Αρετών.

Αιχμαλώτησε την μητέρα 

και αυτή θα σου δώσει τα παιδιά, 

 είπεν ο Αγιος Ισαάκ ο Σύρος. 

Μάθε πρώτα 

πως να αποκτήσεις την δύναμι της προσευχής 

κ'έπειτα χωρίς δυσκολία 

θα κατορθώσεις την εφαρμογή 

όλων των άλλων αρετών. 

 

Η ακατάπαυστη εσωτερική προσευχή του Χριστού, 

είναι μία συνεχής αδιάκοπη επίκλησις 

του θείου Ονόματος του Ιησού Χριστού, 

με τα χείλη, 

με το Πνεύμα, 

και με την Καρδιά, 

ενώ συγχρόνως μεσ'το μυαλό 

σχηματίζεται η εικόνα της διαρκούς παρουσίας Του, 

σε κάθε ασχολία μας, 

σε κάθε στιγμή, 

σε κάθε τόπο, 

ακόμη και όταν κοιμώμεθα. 

 Η επίκλησις απότελείται από τα λόγια:

''Κύριε Ιησού Χριστέ ελέησόν με''. 

Κάθησε κάτω μόνος σε σιωπή, 

χαμήλωσε το κεφάλι σου, 

κλείσε τα μάτια σου, 

ανάπνεε ήρεμα 

και φαντάσου ότι βλέπεις μες της καρδιάς σου τα βάθη. 

Κάνε ώστε οι σκέψεις σου να βαδίζουν απ'εκεί 

μέσ'την καρδιά σου 

και με το ρυθμό της αναπνοής λέγε,

 Κυριε Ιησού Χριστέ ελέησόν με! 

 

Λέγε την επίκλησιν αύτην ελαφρά με τα χείλη σου 

ή καλύτερα με το μυαλό σου. 

Προσπάθησε να διώξεις κάθε άλλη σκέψη 

και με υπομονή και ηρεμία 

προχώρει επαναλαμβάνοντάς την συνεχώς'' 

Είτε στέκεσαι, 

είτε κάθεσαι 

κι όταν περπατής 

κι όταν είσαι ξαπλωμένος ακόμη, 

λέγε χωρίς διακοπή:  

''Κύριε Ιησού Χριστέ ελέησόν με''. 

  

Ο Θεός θα σε βοηθήσει 

και με τον τρόπο αυτό 

θα κατορθώσης να φθάσης εις το σημείο, 

που της καρδιάς η ενεργητικότης 

γίνεται ακατάπαυστη''.

Αλλ'ακόμη πόσο θαυμάσιο, 

πόσον ευχάριστο, 

και πόσο παρηγορικό πράγμα είναι, 

όταν ο Θεός ευαρεστήται να χαρίσει 

το δώρο της αυτοενεργούσης πνευματικής Προσευχής, 

καθώς και το δώρο της καθάρσεως της ψυχής 

από κάθε γήινη αίσθηση! 

Είναι μία κατάστασις 

που είναι αδύνατον να περιγραφή, 

και η ανακάλυψις αυτού του μυστηρίου 

είναι μία πρόγευσις, εις την γη, 

της ευλογίας των ουρανών, του Παραδείσου.  

...................................................................

Τώρα πλέον προχωρώ 

με την ακατάπαυστην επανάληψη 

της Προσευχής του Χριστού, 

που είναι για μένα 

το πιο πολύτιμο πράγμα εις τον κόσμον αυτό. 

 Μερικές φορές βαδίζω 

πενήντα έως πενήντα πέντε χιλιόμετρα την ημέρα 

και αισθάνομαι ότι δεν περπατώ καθόλου, 

επειδή το μόνο γεγονός που καταλαβαίνω 

είναι προσευχή. 

Οταν το πικρό κρύο με περονιάζη, 

αρχίζω την προσευχή του Χριστού 

και μια γλυκειά θερμότης 

απλώνεται σε όλο το κορμί μου. 

Όταν η πείνα αρχίζει να με κυριεύει, 

το όνομα του Ιησού με κάνει να την λησμονώ τελείως. 

Όταν οι ρευματισμοί 

απλώνονται εις τα πόδια και την πλάτη μου, 

προσηλώνω τις σκέψεις εις την Προσευχή του Ιησού 

και έτσι δεν αισθάνομαι τον πόνο. 

Όταν κανείς μου κάνει κακό, 

σκέπτομαι αμέσως, 

''πόσο γλυκειά είναι του Ιησού η Προσευχή'' 

και η βλάβη και η προσβολή, φεύγουν και εξαφανίζονται. 

Δεν με ενδιαφέρει τίποτα 

από τις φασαρίες του κόσμου αυτού. 

Το μονο που με ικανοποιεί, 

είναι να βρίσκομαι μόνος, 

να προσεύχομαι αδιάλειπτα, 

και κάνοντας αυτό γεμίζω από χαρά. 

Ο Θεός γνωρίζει 

τι μεγάλο πράγμα έχει συντελεσθή σε μένα τον αμαρτωλο.

Οι περιπέτειες ενός προσκυνητού. 

Εκδόσεις Παπαδημητρίου.

Ενοποίηση του Όλου Ανθρώπου

Βασικός σκοπός της «ευχής*» 

είναι να ενοποιήσει 

«τον κατακερματισθέντα» όλον άνθρωπον..

Ο άνθρωπος, κατά τη Γραφική Διατύπωσι, 

είναι πλασμένος «κατ’εικόνα θεού». 

Ο Θεός είναι τριαδικός, 

δηλαδή είναι μία ουσία με τρείς υποστάσεις

(Πατήρ, Υιός και Άγιο Πνεύμα). 

Το ίδιο συμβαίνει και με την ψυχή, 

εφόσον όπως είπαμε είναι «κατ’εικόνα Θεού». 

Είναι ενιαία αλλά και πολυδύναμη. 

Έχει τρεις δυνάμεις.

Νού, Επιθυμία και Θέληση.  

Και οι τρεις 

πρέπει να βρίσκονται σε ενότητα 

και να στρέφονται προς το Θεό. 

Κατά τον Άγιο Μάξιμο 

η φυσική εξέλιξη των τριών δυνάμεων είναι, 

του μεν Νού να έχει γνώση του Θεού, 

της δε Επιθυμίας να επιθυμεί και να αγαπά μόνο τον Θεό,

και της Θελήσεως να πράττη το θέλημα του Θεού. 

Υπάρχει λοιπόν ενότητα 

γιατί υπάρχει η φορά προς τον Θεό. 

Ε, λοιπόν, 

η αμαρτία διασπά αυτή την ενότητα 

των τριών δυνάμεων της ψυχής. 

Ο Νούς έρχεται σε άγνοια του Θεού, 

η Επιθυμία αγαπά πλέον τα κτίσματα 

και όχι τον Δημιουργό 

και η Βούληση υφίσταται την τυραννία των παθών.

Πλήρης υποδούλωση της ψυχής. 

Ώραία περιγράφει αυτήν την κατάσταση 

ο Άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς. 

Πρώτον απομακρύνεται ο Νούς 

και στρέφεται στα κτίσματα. 

Δεύτερον ο αποστάς από το Θεό Νούς 

παρασύρει την επιθυμία 

μακριά από τον Θεό και τις εντολές του. 

Τρίτον η Θέληση υποδουλώνεται στα πάθη 

και τυραννείται, 

δηλαδή αποθηριούται.

Φεύγουν λοιπόν οι τρείς δυνάμεις 

μακριά από τον Θεό,

αλλά χάνουν και την μεταξύ τους ενότητα. 

Ετσι λοιπόν παρατηρείται , 

η επιθυμία να θέλει να επιστρέψει στο Θεό, 

αλλά να μην αφήνει η Βούληση. 

Να θέλει η επιθυμία την επιστροφή, 

αλλά να μην αφήνει ο Νούς 

με την απιστία και την αθεΐα ν’αγαπήσει τον Θεό. 

Αυτό το επιδιώκουμε και τελικά το επιτυγχάνουμε  

με την «ευχή*». 

Η Επιστροφή  αρχίζει με την συγκέντρωση του Νού. 

Επιδίωξη είναι να αποσπασθεί από τα γύρω αντικείμενα 

και να  επανέλθει στον εαυτό του 

και εν συνεχεία να επαναφέρει την επιθυμία.

*Ευχή ονομάζεται 

η αδιάλειπτη επανάληψη της προσευχής 

«Κύριε Ιησού Χριστέ Ελέησον με» 

με απόλυτη προσοχή και συγκέντρωση 

ώστε ο Νούς να αποπαστεί τελείως 

από τις σκέψεις(λογισμούς) 

και να απορροφηθεί από την Προσευχή.

Μια βραδυά στην έρημο του Αγίου Όρους.

Συζήτηση με Ερημίτη για την Ευχή.

Εκδόσεις Ιερά Μονή Γενεθλίου της Θεοτόκου.

Προσευχή υπέρ των εχθρών υμών. Άγιος Σιλουανός Αθωνίτης

Μακάριος ο άνθρωπος 

που προσεύχεται υπέρ των εχθρών του..

Γιατί αυτό είναι αδιάψευστο σημείο ότι επισκιάζεται 

από τη χάρη και τη γαλήνη του Αγίου Πνεύματος..

Γράφει ο Άγιος Σιλουανός.

...........................................................

Η ψυχή δεν είναι δυνατόν να έχει ειρήνη, 

εάν δεν προσεύχεται υπέρ των εχθρών της. 

Εγώ ο ίδιος είμαι μέγας αμαρτωλός, 

αλλά γράφω για την ευσπλαχνία του Θεού, 

την οποία γνώρισε η ψυχή μου δια του Αγίου Πνεύματος. 

Ο Ελεήμων Θεός με εδίδαξε με την Χάρι Του 

να αγαπώ τους εχθρούς. 

Χωρίς τη Χάρι του Θεού 

δεν μπορούμε να αγαπούμε τους εχθρούς, 

αλλά το Άγιο Πνεύμα εμπνέει  την αγάπη 

και τότε η ψυχή λυπείται ακόμη και τους δαίμονες, 

ότι ξέπεσαν από το καλό 

και έχασαν την ταπείνωση και την αγάπη προς το Θεό. 

Σας ικετεύω δοκιμάστε . 

Εάν κάποιος σας προσβάλλη 

ή σας περιφρονή 

ή αφαιρή κάτι από τα υπάρχοντά σας 

ή και διώκει την Εκκλησία, 

προσεύχεστε στον Κύριο λέγοντας 

«Κύριε, όλοι μας είμαστε πλάσματά Σου. 

Λυπήσου τους πλανημένους δούλους Σου 

και κάλεσέ τους σε μετάνοια». 

Και τότε θα φέρεις στην ψυχή σου τη Χάρι. 

Ο άνθρωπος είναι κτίσμα μέγα. 

Και εάν τον βλέπης ότι παραπλανήθηκε 

και κινδυνεύει να καταστραφή, 

κάνε προσευχή γιαυτόν και κλαύσε άν μπορείς, 

ει δε μή, 

στέναξε τουλάχιστον γι’αυτόν ενώπιον του Θεού. 

Την ψυχή που βιώνει αυτόν τον πόνο την αγαπά ο θεός, 

διότι εξομοιώθηκε μαζί του. 

Ο κόσμος στηρίζεται στην προσευχή,

και όταν αδυνατίσει η προσευχή, 

τότε ο Κόσμος θα χαθή. 

Θα πείς ίσως ότι τώρα δεν υπάρχουν τοιούτοι μοναχοί, 

οι οποίοι να προσεύχονται για όλον τον κόσμο. 

Εγώ δε σου λέγω 

ότι όταν επάνω στη γη εκλείψη αυτή η προσευχή, 

τότε ο κόσμος θα παρέλθει, 

θα έρθουν μεγάλες ωδίνες. 

Υπάρχουν και τώρα ακόμη. 

Εξ αιτίας τοιούτων ανθρώπων, σκέπτομαι, 

ο Κύριος διαφυλάττει τον κόσμο, 

επειδή αυτοί  είναι τόσο ευάρεστοι σ’Αυτόν, 

και ο Θεός πάντοτε εισακούει τους ταπεινούς Του δούλους, 

και εμείς όλοι απολαμβάνουμε ειρήνη 

από τις προσευχές τους. 

Άγιος Σιλουανός ο Αθωνίτης. Ο κόσμος της Προσευχής. 
Εκδόσεις Κάλαμος.

Κοινωνία Προσώπων. Επίσκοπος Αντώνιος του Σουρόζ

Η όλη προσπάθεια στην Πνευματική ζωή, 

είναι να αποκαταστήσει ο άνθρωπος 

την χαμένη επικοινωνία με το θεό. 

Ποια όμως είναι η προϋπόθεση γι'αυτήν την επικοινωνία; 

Γράφει ο Επίσκοπος Αντώνιος του Σουρόζ.

.................................................................

 Μία συνάντηση είναι αληθινή, 

μόνο εφόσον τα συναντώμενα πρόσωπα είναι αληθινά. 

Υπ’αυτήν την έννοια, εμείς νοθεύουμε αυτή τη συνάντηση. 

Όχι μόνο στον εαυτό μας 

αλλά και στην εικόνα που έχουμε για το Θεό, 

μας είναι δύσκολο να είμαστε αληθινοί. 

Μέσα στην ημέρα 

αλλάζουμε συνεχώς το κοινωνικό μας πρόσωπο έτσι,

που να καταντά αγνώριστο στους άλλους 

αλλά και στον ίδιο μας τον εαυτό. 

Τα ποικίλα πρόσωπα που παρουσιάζουμε στο Θεό 

δεν είναι ο εαυτός μας. 

Υπάρχει κάτι από τον εαυτό μας μέσα στο καθένα, 

αλλά λείπει το συνολικό πρόσωπο. 

Γιαυτό το λόγο μια προσευχή 

που θα μπορούσε να βγεί δυναμικά 

μέσα απ’την καρδιά του αληθινού προσώπου, 

χάνεται στα εναλλασσόμενα σκιάχτρα του εαυτού μας 

που προσφέρουμε στο Θεό.

Είναι εξαιρετικά σημαντικό 

να βρούμε την προσωπική ενότητα μας, 

τη βασική μας ταυτότητα.

Διαφορετικά δεν θα μπορέσουμε να συναντήσουμε το Θεό 

«εν αληθεία». 

Πρέπει να προσπαθήσουμε ν’ανακαλύψουμε 

το αληθινό μας πρόσωπο, 

το μυστικό πρόσωπο, 

τον πυρήνα του προσώπου προς τον οποίον οδεύουμε, 

και τη μοναδική αιώνια αλήθεια που ενυπάρχει μέσα μας. 

Η ανακάλυψη αυτή είναι δύσκολη 

γιατί χρειάζεται να πετάξουμε στην άκρη 

όλα τα ψεύτικα ομοιώματά μας.

Από καιρό σε καιρό ξεπηδά από μέσα μας κάτι γνήσιο, 

όταν ξεχνιόμαστε, 

κι ο αληθινός βαθύτερος εαυτός μας 

βγαίνει στην επιφάνεια. 

Σε στιγμές που μας συμπαρασύρει η χαρά, 

έτσι που να αδιαφορούμε αν κάποιος μας παρακολουθεί 

ή όταν πάλι ξεχνάμε τον εαυτό μας 

σε στιγμές μεγάλου πόνου, 

σε στιγμές που μας καταλαμβάνει 

βαθιά θλίψη ή δέος.

Σ’αυτές τις στιγμές 

βλέπουμε κάποιο μέρος του πραγματικού εαυτού μας. 

Δεν περνάει όμως λίγη ώρα και το αποστρεφόμαστε 

γιατί δε θέλουμε να’ρθουμε αντιμέτωποι μ’αυτό το πρόσωπο. 

Το φοβόμαστε, μας αποπροσανατολίζει. 

Εν τούτοις αυτό είναι το μόνο πραγματικό πρόσωπο 

που υπάρχει μέσα μας. 

Και ο Θεός μπορεί να σώσει αυτό το πρόσωπο, 

όσο αποκρουστικό κι αν φαίνεται, 

επειδή είναι αληθινό. 

Ο Θεός δεν μπορεί να σώσει το φανταστικό πρόσωπο 

που προσπαθούμε να Του δείξουμε 

ή να δείξουμε στους άλλους και στον εαυτό μας. 

Θέλει Τόλμη η Προσευχή. 

Επίσκοπος Αντώνιος του Σουρόζ. Εκδόσεις Ακρίτας.